Koray Karataş - 20040506

Neydi o günler ! Biz bilgisayarcılar bir tıklama ile bütün perakendeciliği Internet'e taşıyabileceğimizi düşünüyorduk. Amazon.com yapıyorsa biz neden yapamazdık ? Nasıl olsa aynı yazılım araçları ve platformları bizde de vardı, programcılarımız da en az onlarınki kadar yetenekliydi. Sonuç : Kaç tane karlı çalışan e-perakendecimiz var ? Kaç kişi Internet üzerinden alışveriş alışkanlığına sahip ? Evet, maalesef iş başka türlüydü.

Ağustos 2001 itibarı ile ülkemizde 200'ün üzerinde e-perakendeci vardı. Bugün ise baktığımız zaman ayakta kalabilen 100 e-perakende sitesi bulabileceğimiz bile şüpheli.

Peki atladığımız neydi ? Biz e-perakendeciliğin "e"si üzerinde dururken "perakendecilik" kısmını atladık. "Siber" tipler olarak çoğunlukla bilgisayarcılar bu işleri yapmaya soyundular. Çünkü teknolojiden ilk haberdar olan ve teknolojiye en kolay erişip kullanabilen onlardı. Çok kolay bir e-magaza programlayabilirlerdi. Gerisi kolaydı. Hayır değildi !

Değildi, çünkü Internet klasik alışveriş sürecinde yalnızca yeni bir araç veya etkileşim ortamı sunuyordu. Bundan başka birşey değildi. Internet yiyip, Internet içip, Internet uyuyan biri olarak söylüyorum, Internet yalnızca bir iş aracıdır. "İş"in kendisi ise bütün gerçekleri ile aynen bakidir. İşin aslı, nasıl ki gerçek dünyada bir mağazaya girdiğimizde gayet "insani" etkileşim süreçleri yaşıyorsak, aynısını Internet ortamında da bekliyoruz.

Belki soru soracak birilerini arıyoruz, belki mağazadan birşey satın alıp çıktıktan sonra köşe başından dönüp hemen iade edebilme güveni istiyoruz - her zaman yapamasak bile - karşımızda somut bir muhatap arıyoruz. Belki pazarlık yapacak, itiraz edecek ya da bir türlü emin olamadığımız bir ürünü bize beğendirecek birilerini arıyoruz. Bunların bir kısmı ya da hepsi. Bir sepet ikonu, ürün resmi ve güvenlik logosu koyan mağazalarımız bunları başarabildiler mi ? Hayır.

O halde bir bilgisayarcı, bir "siber" olarak söylüyorum, herşeyin doğrusunu biz bilemeyiz. İşinizi siz bilirsiniz. Bize düşen sizin işinizi, süreçlerinizi, bütün "soft" tarafları, insani etkileşimleri ile anlayarak teknik platforma taşımaktır. Bizden daha fazlasını beklemeyin.

Çok sıkı bilgisayar kullanıcısı olmayan birini nasıl e-mağazanızda rahat hissettirebilirsiniz ? Soru soracak bir diyalog kutusu ya da bir e-posta adresi neden koymazsınız ? Ya da neden "geçersiz kullanıcı adı ya da password" gibi "uzay yolu" mesajları ile kullanıcıyı çarparsınız ?

Kullanıcılar diyor ki, "Internet'te alışveriş güvensizmiş."

"Neden ?"

"Çünkü kredi kartı numarası çalınabiliyormuş, o yüzden Internet'te alışverişe güvenmiyorum."

"Peki o zaman 128-bit SSL şifrelemesi kullanıyoruz, işte sorununuz çözüldü."

"Hala güvenmiyorum"

"İşte yine çözdük, SET protokolü ile doğrudan "clearance" sistemine bağlanıyoruz"

"Kardeşim, sen 10 ultra galaktik güvenlik sistemini üst üste kullansan da yine sana güvenmiyorum, çünkü bu söylediklerin bana birşey ifade etmiyor, beni anlamıyorsun. Daha da kötüsü, sen beni doğru
anlayıncaya kadar da alışveriş yapmamaya devam edeceğim."

Asıl sorunun "güvenlik" değil "güven" olduğu, insanların bir yazılım ile değil yaşayan bir kurum ile muhatap olmak istedikleri, bir web sitesinde değil bir mağazada gezmek istedikleri anlaşılınca bana da haber verin, o zaman satışlara yeniden bakalım.

Koray Karataş
http://www.akakce.com

netyorum.com: (Bu metnin elektronik, basılı veya görsel yayın organlarında tamamen veya kısmen yayınlanması yazarının yazılı iznine tabidir. Aksine davranılmaması önemle rica olunur. Alıntı yapılmadan bu sayfaya link verilmesi için herhangi bir izin gerekmemektedir.)

Yorum Ekle

Yorumları Listele

156. Sayı önceki yazı

156. Sayı sonraki yazı